الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
466
دائرة المعارف فقه مقارن ( فارسى )
30 . معروف و مشهور آن است كه مضاربه بايد با طلا و نقرهء مسكوك به سكهء رايج صورت گيرد . با توجّه به اين مطلب ، عقود مضاربه زمان ما چه حكمى دارد ؟ 31 . با توجّه به اين كه در عصر و زمان ما هزينهء جنگجويان و ارتش را دولت مىپردازد ( بر خلاف گذشته كه اين هزينهها معمولًا بر دوش خود رزمندگان بود ) و حتّى جنگجويان حقوق دريافت مىكنند ، غنايم جنگى متعلّق به چه كسى است ؟ علاوه بر اين كه بسيارى از سلاحهاى غنيمتى مثل تانك ، توپ ، سلاحهاى سنگين و مانند آن ، براى اشخاص نفعى ندارد و قابل استفادهء شخصى نمىباشد . آيا لازم است اين گونه سلاحها فروخته شود و پول آن بين رزمندگان تقسيم گردد ؟ يا ادلّهء غنايم جنگى از چنين غنيمتهايى انصراف دارد ؟ 32 . آيا اجراى صيغهء عقد از طريق تلفن ، يا اينترنت جايز است ؟ در صورت جواز ، خيار مجلس چه وضعيّتى پيدا مىكند ؟ اجراى طلاق و اخذ اقرار با تحصيل شرايطش از اين طريق چه حكمى دارد ؟ 33 . آيا حقّ التأليف و حقّ اختراع و اكتشاف ، مورد تأييد شارع مقدّس مىباشد ؟ و به تعبير ديگر ، آيا براى امور معنويّه ملكيّت تصوّر مىشود ، يا در ملكيّت ، عينيّت خارجى شرط است ؟ 34 . آيا شخصيّت حقوقى همانند شخصيّت حقيقى مالك مىشود ؟ 35 . آيا اجاره به شرط رهن ، كه در اين عصر و زمان متعارف شده ، جايز است ؟ بدين شكل كه موجر به هنگام عقد اجاره شرط كند كه مستأجر مبلغى به وى بدهد تا در پايان قرارداد آن را بازگرداند و در نتيجه مال الاجاره را تقليل مىدهند . آيا اين كار جايز است ؟ * * * د ) مسائل گوناگون 36 . خسارتهاى ناشى از جنايت گاه بيش از ديهء مقدّر است ، يعنى معالجه و درمان نياز به هزينهاى بيش از مقدار ديه شرعى دارد . آيا جانى ضامن ما به التفاوت ديه و هزينههاى ضرورى درمان نيز مىباشد ؟ مثلًا اگر هزينهء معالجهء چشمى كه جانى آن را كور كرده هزار دينار باشد ، در حالى كه ديهء يك چشم پانصد دينار است ، آيا جانى بايد پانصد دينار اضافه را نيز بپردازد ؟ 37 . سر بريدن حيوانات با وسايل ماشينى چه حكمى دارد ؟ استقبال و تسميه ( رو به قبله بودن و بسم اللَّه گفتن ) چگونه رعايت گردد ؟ به تعبير ديگر ، آيا مباشرت در ذبح لازم است ، يا تسبيب هم كفايت مىكند ؟ آيا در تسميه مقارنت عرفيّه كافى است ؟ 38 . جراحات و صدمات ناشى از حوادث و تصادفات وسايل نقليه ، داخل در كداميك از عناوين سهگانهء « عمد » و « شبه عمد » و « خطاى محض » است ؟ و آيا بين كسى كه قوانين عبور و مرور را مراعات كرده و تصادف نموده و شخصى كه با عدم رعايت مقرّرات مذكور حادثه آفرين شده ، تفاوتى وجود دارد ؟